PATLICAN TARIMI
GİRİŞ
Patlıcan ılık iklimlerde
senelik, tropik iklimlerde ufak bir ağaç şeklinde büyüyen çok senelik
bir kültür bitkisidir.Ülkemizde çok tüketilen patlıcanın önemli
bir yeri vardır. Yemeklik değeri yanında uzun yıllardan beri halk
arasında ilaç olarak da kullanılmaktadır.Patlıcan çeşitli ekolojik
şartlara bağlı olarak %0.2-46.8 oranında değişmek üzere ortalama
% 6.75 oranında yabancı döllenme göstermektedir.
Topan 374: Meyve ağır, yuvarlak ve kaliteli bir çeşittir.
Adana T.: Yuvarlak meyvelidir.
Pala: Gövdesi koyu yeşil renkli ve meyve kısmı kahverengi morumsu
renkte orta erkenci bir çeşittir. Bitkinin gövdesi 90-110 cm boyundadır.
26-28 cm uzunluğunda 6-8 cm kalınlığında olan meyveleri koyu mor
renkte olup ortası hafif bombeli silindir vari ve uçları sivri şekildedir.
Kabuğu ince eti beyaz ve yumuşaktır.
İklim İsteği
Patlıcan sıcak iklim sebzesidir. Soğuklardan korkar yetiştirme devrelerinde
sıcaklık –1,-2 ° C’ye düştüğünde hemen ölür. Ilık iklimlerde senelik
kültür bitkisi olarak yetiştirildiğinden tohum ikliminden itibaren
hasat devresi sonuna kadar ürün için normal olarak 15-35 ° C’lerde
ortalama altı aylık bir süreye ihtiyaç gösterir. Bölgemizde yağmurlar
yetersiz olduğundan bitkinin sulanması gerekmektedir.
Toprak İsteği
Toprak hususunda oldukça seçici bir sebzedir. Killi topraklardan
katiyen hoşlanmaz bu gibi ağır ve rutubetli topraklarda süratle
kök görülür. Derin, yumuşak geçirgen, organik ve besin maddelerince
tınlı topraklarda iyi gelişir ve bol ürün verir. Erkencilik düşünüldüğünde
ahır gübresi veya yeşil gübreleme ile takviye edilmek şartı ile
kumlu topraklar üzerinde de durulabilir.
PATLICAN YETİŞTİRME TEKNİĞİ
>Ekim Nöbeti
Sebzelerden sonra dikilmeli, patlıcan dikilen bir yere en az dört
yıl patlıcan dikilmemelidir. Ayrıca baklagillerden sonra yetiştirilebilir.
Bölgemizde patlıcanla en iyi ekim nöbetine girebilecek bitkiler
pamuk ve buğdaygillerdir. En iyi ekim nöbeti, Buğday + 2.Ürün +
Sebze (Patlıcan) uygundur.
Patlıcanda Toprak Hazırlığı
Ön bitkisi hasadından sonra tarla derin olarak sürülmeli, ilkbaharda
otları öldürmek amacıyla uygun toprak tavında gobldisk ile ikileme
yapılmalıdır. Karık pulluğu ile sıra arası mesafe 100 cm olacak
şekilde karıklar açılarak fidelerin dikimine hazır hale getirilmelidir.
Sonbaharda toprak işlenmemişse, ilkbaharda toprak mümkün olduğu
kadar erken sürülmelidir. Tarlanın toprak kurtları ile bulaşık olduğu
biliniyorsa tarla dikilmeden önce ticari gübre ile beraber gereken
ilaç verilip tarla ile işlenir.
Patlıcan Ekimi
ve Dikimi
Tohum sıcak yastıklara Şubat ayının ilk haftasında ekilir. Serpme
veya sıravari olarak metrekareye 5-6 gr üzerinden ekilir. Sıravari
ekim en iyi yoldur. Ekimden sonra tohumların üzeri 1 cm kadar kalınlıkta
harçla örtülür ve hafifçe bastırılarak süzgeçli kovalarla tohumların
bulunduğu kısma inecek kadar çimlenme suyu verilir.Tohumlar çimlenip
7-8 yapraklı olduktan sonra tohumlar Nisan ayının 2. haftasından
itibaren 50 cm sıra üzeri 100 cm sıra arası ile esas yerine fideler
aynı günde dikilmeye dikkat edilerek dikilir. Dikimden hemen sonra
can suyu verilir.
Patlıcan Gübrelemesi
Patlıcanlar gübreyi çok sever. Patlıcan yetiştirilecek toprağın
dikimden önce dekara 4-6 ton hesabı ile iyi vasıflı, yanmış ahır
gübresi ve yardımcı olarak dekara fosforlu ve azotlu gübrenin yarısı
dikim esnasında, azotlu gübrenin ikinci yarısı ise ilk sulamadan
önce verilmelidir.Azotlu gübre olarak 21 kg/da N,Fosforlu gübre
10 kg/da P2O5 saf olarak verilmelidir.
Patlıcan Sulaması
Patlıcan yetiştiriciliğinde pratik bir kaide olarak ilk can suyundan
sonra hava durumuna göre 15-20 gün müddetle su verilmez. Bundan
sonra lüzum görülürse bolca su verilir. Çiçeklenme devresinde yersiz
sulamadan kaçınılmalıdır. Bitkiler üzerinde ilk meyveler görülmeye
başladıktan sonra bitkinin durumuna göre belli periyotlarla su vermek
ve bilhassa hasat devresine girildikten sonra her toplanmanın ardından
sulama ihmal edilmemelidir. Sulama karık usulü ile yapılmalıdır.
Patlıcan yetişme devresinde 7-8 günde bir sulanması gerekir. Aksi
taktirde gelişme yavaşlar mahsul azalır ve meyvelerde acılık başlar.
Patlıcan Bakımı
Patlıcanda bakım işleri: Çapa, sulama hastalık ve zararlılarına
karşı gerekli tedbirleri almaktadır. Fideler esas yerlerinde gelişmeye
başladığı andan itibaren takriben 2 hafta sonra 1. çapa yapılır
birinci çapadan 2-3 hafta sonra 2. çapa yapılır. Yabancı otlar yok
edilir. Kaymak tabakası kırılır. Toprağı havalandırmak ve rutubeti
korumak maksadıyla sıra aralarında birkaç defa çapa yapmak faydalıdır.
Patlıcan Hasadı
,harmanı ve depolaması
Patlıcanlarda hasat piyasaya turfanda veya normal mahsul çalışma
arzusuna göre meyveler muhtelif irilikte iken yapılır. İlk turfanda
mahsul için meyveler henüz normal iriliğini almadan koparılırsa
da esas hasat zamanı çeşidin hakiki meyve iriliğinin 1/3’nü aldığı
zamandır. Hasat gecikirse meyveler kartlaşır renkleri açılır ve
çekirdekleri sertleşerek yenme kabiliyetleri gittikçe kaybolur.
Patlıcan bitkisinde ilk hasat alttaki meyvelerin koparılması ile
başlar ve kademeli olarak yukarıya doğru devam eder. Hasata gelmiş
meyveler sıcakla sapları ile birlikte kesilir. İrilik, düzgünlük
ve renklerine göre sınıflara ayrılarak ambalaj kaplarına sıkıştırılmadan
konur.
Patlıcanda Verim
ve maliyet
Bir dekardan 4.000 kg verim alınmaktadır. Patlıcanda 171.30 sa/da
insan işgücüne, 2.54 sa/da makine işgücüne gereksinim duyulmaktadır.
|
|
