Pankobirlik Çalışmaları ..Şekerpancarı Tarımı .. Şeker Üretimi

PANCAR EKİCİLERİ KOOPERATİFLERİ (PANKOBİRLİK) ÇALIŞMA ESASLARI

Pancar kooperatifleri ve Pankobirlik'in kuruluş nedenleri ve ortaklarına götürdükleri hizmetlerin incelenmesi bu dersimizin konusunu oluşturmaktadır.

PANCAR EKİCİLERİ KOOPERATİFLERİ (PANKOBİRLİK) ÇALIŞMA ESASLARI

Pancar kooperatifleri ve Pankobirlik'in kuruluş nedenleri ve ortaklarına götürdükleri hizmetlerin incelenmesi bu dersimizin konusunu oluşturmaktadır.
Ülkemizde kurulmuş tarımsal amaçlı kooperatifler içerisinde 28 kooperatifi ve 1 milyon 446 bin'e ulaşan ortak sayısıyla Pankobirlik önemli bir yere sahiptir. Pankobirlik Devletten herhangi bir kredi ve destekleme yardımı görmeksizin, bütün yurt sathına yayılmış küçük ölçekli işletme sahiplerinin ödemiş oldukları ortaklık payları ile gerçekleştirilmiştir.
Dersimizde bu kuruluşumuzun çalışmalarını ve hizmetlerini inceleyeceğiz.

PANCAR EKİCİLERİ KOOPERATİFLERİ NE AMAÇLA KURULDU?

Pancar üreticilerinin
a) Ekonomik dayanışma yoluyla kalkınmaları
b) Üretimde yeni teknolojileri kullanarak daha verimli çalışmaya yönelmeleri
c) Verimli çalışmaya öncülük edecek olan her türlü üretim girdisini uygun şartlarda, ucuz ve kaliteli olarak temin etmeleri
d) Sosyal güvenliklerinin teminatı olan gelirlerinde devamlılığın sağlanması ve garanti altına alınması
e) Ortak menfaatler doğrultusunda birer sosyal dayanışma ve yardımlaşma hareketi olarak kurulmuştur.

Resim 1. Pancar kooperatifleri pancar üreticilerinin kalkınmasını
temel hedef almıştır.
PANCAR EKİCİ KOOPERATİFLERİNİN KURULMASI ÜLKE İÇİN NE GİBİ YARARLAR SAĞLAMIŞTIR?

a) Ülkenin artan şeker ihtiyacının karşılanması ve bunun için gerekli yeni şeker fabrikalarının kurulmasına öncülük etmişlerdir.
b) Şeker fabrikalarına kuruluşunda finansal destek sağlamışlardır.
c) Pancar ekim alanlarının genişletilmesinde büyük bir potansiyel ve itici güç olmuşlardır.

Resim 2. Pankobirlik 1972 yılında pancar ekicileri kooperatifleri üst birliği
olarak kurulmuştur.

PANKOBİRLİK NİÇİN VE NE ZAMAN KURULMUŞTUR?

Yıllarca ortaklarının ekonomik ve sosyal gelişmesine ve kalkınmasına katkılar sağlayan pancar kooperatiflerinin sayıları giderek artmış ve 1970 lerde 19 a ulaşmıştır. O dönemlerde her türlü sorunlar, kooperatifler bünyesinde bireysel çabalarla çözülmeye çalışılmıştır. Her geçen gün büyüme ve gelişmenin beraberinde getirdiği idari, mali ve yasal sorunların aşılmasında pek çok problemlerle karşılaşılmıştır. Sonuçta gelişmiş ülkelerde olduğu gibi üst birlik halinde örgütlenmeleri benimsenmiştir. 31-3-1972 tarihinde üst birlik olarak "PANKOBİRLİK" (Pancar ekicileri kooperatifleri birliği) kurulmuştur.

PANKOBİRLİK'İN GÖREVLERİ NELERDİR?

a) Ortak kooperatifleri kamu ve özel kuruluşlara karşı temsil eder.
Ortak kooperatiflerin hukuki, mali ve idari sorunlarını çözer.
Ortak kooperatif faaliyetlerinin kondinasyonunu sağlar.
ç) Ortaklar, yönetim, denetim kurulu üyeleri ve çalışan personelin gerekli eğitimlerini sağlar.
d) Ortaklarca ihtiyaç duyulan her türlü tarımsal girdiyi yurt içi ve yurt dışından temin eder.
e) Kooperatiflerin ve iştiraklerinin kayıt ve işlemlerini denetler
f) Denetim sonuçlarına göre faaliyetlerine yön verir.
g) Ortakların ve kooperatiflerin sorunlarının kamuoyuna ve yetkililere anlatılması ve çözümlenmesi için gerekli yayın ve tanıtım hizmetlerini sürdürür.
h) Gerekli danışmanlık hizmetlerini verir.
ı) Kooperatifçilik fikrinin yayılması, geliştirilmesi ve korunmasını sağlar.
i) Yurt içi ve dışındaki benzer kooperatiflerle ilişkiler kurulması ve geliştirilmesi gibi faaliyetleri mevcut olanaklarıyla sürdürür.

Resim 3. Pankobirlik ortaklarca ihtiyaç duyulan her türlü tarımsal girdiyi
yurt içi ve dışından temin eder.

Resim 4. Pancar Ekicileri Kooperatiflerinin ülke tarımına sağladığı
bir diğer fayda da çiftçilere sağladığı alet ve makinelerdir.

Şekil 5. Tarımsal makinelerden bir diğer örnek.

PANKOBİRLİK ÜLKE EKONOMİSİNE NE GİBİ YARARLAR SAĞLAR?

a) Öz kaynaklarından sağladığı gelirleri tarım sanayi ve hizmet sektörüne aktarmaktadır.
b) Tarıma dayalı çok sayıda sanayi işletmelerine hammadde sağlamaktadır.
c) İç ve dış ticari faaliyetlerle bulunarak ekonomide ticari hacim oluşturmaktır.
d) Çeşitli çalışmalarıyla iş gücü yaratmakta ve bunu değerlendirmektedir.

"PANKOBİRLİK" İN FAALİYETLERİ NELERDİR?

1- Ortaklarını ilgilendiren tarım ürünlerinin taban fiyatlarının tespitiyle, tüketicilere yapılacak olan yardımlar ve ürün bedellerinin ödenmesine ilişkin faaliyetler.
2- Kooperatif ortaklarının çeşitli tarımsal girdi ihtiyaçlarının teminiyle ilgili faaliyetler,
3- Kooperatiflerin yönetimine ilişkin faaliyetler,
4- Basın-yayın ve halkla ilişkiler ve eğitim faaliyetleri,
5- Diğer faaliyetler, olmak üzere beş ana gruba ayrılarak anlatmak mümkündür.